Door Martine Maarschalkerweerd

Het terugdringen van stikstofuitstoot is een van de grootste uitdagingen voor onze projecten. Binnen TenneT gelden hiervoor duidelijke kaders, zoals de eisen uit het convenant Scchoon en Emissieloos Bouwen en de emissiereductieplicht uit het Besluit bouwwerken leefomgeving (Bbl). Maar een recent onderzoek dat Sweco voor TenneT heeft uitgevoerd laat iets belangrijks zien: het grootste deel van de stikstofemissies wordt niet tijdens de bouw bepaald, maar al veel eerder — in het ontwerp.

Emissieloos ontwerpen en bouwen

Stikstofreductie start bij het ontwerp

Activiteiten zoals bemaling, funderingen, zwaar hijswerk en bouwtransport zijn cruciale onderdelen van onze projecten én bepalend voor de totale emissie. En juist deze activiteiten liggen voor een groot deel vast door ontwerpkeuzes. Dat betekent dat de sleutel tot emissiereductie niet alleen op de bouwplaats ligt, maar vooral op de tekentafel.

Samenwerken aan vergunbare trajecten

Martine: ‘Wij verwachten van partners dat zij al in de ontwerpfase bijdragen aan een uitvoerbare en vergunbare aanpak. Door onder meer onderbouwing van emissiearme bouwmethoden, voorstellen voor passende materieelinzet en het aandragen van logistieke optimalisaties’. Door deze aspecten vroegtijdig mee te nemen, ontstaat meer voorspelbaarheid in de uitvoering en kunnen we maatregelen borgen binnen het project.

Ontwerpkeuzes in samenspel met partners

Martine Maarschalkerweerd, programmamanager Emissieloos Ontwerpen en Bouwen TenneT, licht toe: ‘Natuurlijk blijft schoner materieel tijdens de uitvoering belangrijk. Maar de grootste winst behalen we wanneer onze partners vanaf het begin actief meedenken: over slimme ontwerpopties, efficiënte bouwmethoden en alternatieven die emissies drastisch kunnen verminderen’. Onze huidige partners, voor m.n. de UAV-GC contracten kunnen daarin dus een wezenlijke rol spelen. Martine: ‘In het deel van het ontwerptraject dat zij voor hun rekening nemen, kunnen zij immers keuzes maken die leiden tot emissie-arme oplossingen’.

Slimme duurzame ontwerpkeuzes

De analyse van Sweco laat zien dat ontwerpkeuzes een bepalende rol spelen bij het beperken van stikstofuitstoot. Martine besluit: ‘Hoe eerder we samenwerken, hoe groter de ruimte om innovatieve, emissiearme oplossingen te vinden die onze projecten toekomstbestendig maken’. Door vanaf de basis te kiezen voor slimme, duurzame ontwerpkeuzes bouwen we samen aan projecten die niet alleen technisch uitvoerbaar zijn, maar ook bijdragen aan een schonere leefomgeving.

Ontwerpmaatregelen met effect

De analyses tonen aan dat enkele ontwerpkeuzes een significant effect hebben op de stikstofuitstoot. Effectieve maatregelen zijn onder meer:

  • Beperken van grondwerk en bemaling, door te kiezen voor ondiepere funderingen, bovengrondse oplossingen of GIS-stations zonder kelder.

  • Optimaliseren van prefab-toepassingen, bijvoorbeeld door kleinere, lichtere prefab-elementen toe te passen waardoor inzet van emissieloos materieel en kleinere kranen mogelijk is.

  • Ontwerpen op de installatiemethode, met ruimte voor torenkranen of elektrische werktuigen en minder afhankelijkheid van grote diesel telescoopkranen.

  • Slimme terrein- en logistieke keuzes, zoals kortere transportafstanden, bouwhubs of aanvoer per schip.

  • Hergebruik bestaande assets, zoals bestaande funderingen of onderdelen om nieuwe emissie-intensieve werkzaamheden te voorkomen.

Het terugdringen van stikstofuitstoot is een van de grootste uitdagingen voor onze projecten. Binnen TenneT gelden hiervoor duidelijke kaders, zoals de eisen uit het convenant Scchoon en Emissieloos Bouwen en de emissiereductieplicht uit het Besluit bouwwerken leefomgeving (Bbl). Maar een recent onderzoek dat Sweco voor TenneT heeft uitgevoerd laat iets belangrijks zien: het grootste deel van de stikstofemissies wordt niet tijdens de bouw bepaald, maar al veel eerder — in het ontwerp.

Stikstofreductie start bij het ontwerp

Emissieloos ontwerpen en bouwen

Slimme duurzame ontwerpkeuzes

De analyse van Sweco laat zien dat ontwerpkeuzes een bepalende rol spelen bij het beperken van stikstofuitstoot. Martine besluit: ‘Hoe eerder we samenwerken, hoe groter de ruimte om innovatieve, emissiearme oplossingen te vinden die onze projecten toekomstbestendig maken’. Door vanaf de basis te kiezen voor slimme, duurzame ontwerpkeuzes bouwen we samen aan projecten die niet alleen technisch uitvoerbaar zijn, maar ook bijdragen aan een schonere leefomgeving.

Ontwerpkeuzes in samenspel met partners

Martine Maarschalkerweerd, programmamanager Emissieloos Ontwerpen en Bouwen TenneT, licht toe: ‘Natuurlijk blijft schoner materieel tijdens de uitvoering belangrijk. Maar de grootste winst behalen we wanneer onze partners vanaf het begin actief meedenken: over slimme ontwerpopties, efficiënte bouwmethoden en alternatieven die emissies drastisch kunnen verminderen’. Onze huidige partners, voor m.n. de UAV-GC contracten kunnen daarin dus een wezenlijke rol spelen. Martine: ‘In het deel van het ontwerptraject dat zij voor hun rekening nemen, kunnen zij immers keuzes maken die leiden tot emissie-arme oplossingen’.

Samenwerken aan vergunbare trajecten

Martine: ‘Wij verwachten van partners dat zij al in de ontwerpfase bijdragen aan een uitvoerbare en vergunbare aanpak. Door onder meer onderbouwing van emissiearme bouwmethoden, voorstellen voor passende materieelinzet en het aandragen van logistieke optimalisaties’. Door deze aspecten vroegtijdig mee te nemen, ontstaat meer voorspelbaarheid in de uitvoering en kunnen we maatregelen borgen binnen het project.

Ontwerpmaatregelen met effect

De analyses tonen aan dat enkele ontwerpkeuzes een significant effect hebben op de stikstofuitstoot. Effectieve maatregelen zijn onder meer:

  • Beperken van grondwerk en bemaling, door te kiezen voor ondiepere funderingen, bovengrondse oplossingen of GIS-stations zonder kelder.

  • Optimaliseren van prefab-toepassingen, bijvoorbeeld door kleinere, lichtere prefab-elementen toe te passen waardoor inzet van emissieloos materieel en kleinere kranen mogelijk is.

  • Ontwerpen op de installatiemethode, met ruimte voor torenkranen of elektrische werktuigen en minder afhankelijkheid van grote diesel telescoopkranen.

  • Slimme terrein- en logistieke keuzes, zoals kortere transportafstanden, bouwhubs of aanvoer per schip.

  • Hergebruik bestaande assets, zoals bestaande funderingen of onderdelen om nieuwe emissie-intensieve werkzaamheden te voorkomen.

Activiteiten zoals bemaling, funderingen, zwaar hijswerk en bouwtransport zijn cruciale onderdelen van onze projecten én bepalend voor de totale emissie. En juist deze activiteiten liggen voor een groot deel vast door ontwerpkeuzes. Dat betekent dat de sleutel tot emissiereductie niet alleen op de bouwplaats ligt, maar vooral op de tekentafel.

TenneT Magazines

TenneT komt graag met u in contact. Hieronder vindt u een overzicht van onze online magazines over belangrijke thema’s en ons werk en ontwikkelingen in de regio’s.
Volledig scherm