De belasting van het hoogspanningsnet heeft de vorm van een badkuip. Een hogere belasting in de wintermaanden, een lagere belasting in de zomermaanden. In de winter is er veel meer afname en minder invoeding op het net en hoewel er in de zomermaanden meer invoeding is van zon bijvoorbeeld, is de totale gevraagde transportcapaciteit minder groot. Dit laat het blauwe gedeelte in de grafiek hieronder zien.

De grafiek laat ook zien dat de capaciteit van het hoogspanningsnet dus lang niet altijd volledig benut wordt. Dit is de restcapaciteit, in groen.

Is er nog ruimte boven het daadwerkelijke transportverbruik, dan noemen we dat de ongebruikte capaciteit (in grijs/blauw). Dit komt alleen voor in gebieden waar geen sprake is van netcongestie.

Voor een efficiënt gebruik van de beschikbare capaciteit, wil je dus het liefst de pieken aftoppen en de ‘dalen’ van de badkuip zo goed mogelijk benutten. Voorheen konden de netbeheerders alleen contracten afsluiten die een garantie gaven op 24/7 elektriciteit. Sinds vorig jaar mogen flexibele contractvormen worden afgesloten voor de transport van elektriciteit. Dit betekent dat er afspraken worden gemaakt over wanneer je wel en geen recht hebt op stroom. Hoe deze contracten in elkaar steken, lees je op de volgende pagina’s.

Om te begrijpen wat de rol van ‘flex’ kan zijn in ons elektriciteitssysteem is het belangrijk te snappen hoe ons net nu belast wordt. Het net zit op de piekmomenten vol, er is sprake van netcongestie. Omdat de standaard contractvorm – wettelijk – altijd een contract was dat garantie geeft op 24/7 stroom, maakt dat je op die piekmomenten niet nog meer contracten kunt afsluiten. Want als die piek nog hoger wordt, dan krijgen we te maken met storingen en grote kans op stroomuitval. En dat willen we niet.